MAXA: cùng nguyên tắc quy đổi, áp dụng cho giá trị lớn nhất — nguy hiểm khi dữ liệu toàn số âm

Bài trước, AVERAGEA áp dụng quy tắc quy đổi văn bản/luận lý cho trung bình. MAXA áp dụng đúng quy tắc đó cho việc tìm giá trị lớn nhất — và đây là trường hợp quy tắc đó gây hậu quả bất ngờ nhất trong cả họ hàm này.

Công thức trong bài dùng dấu phẩy (,); đổi sang dấu chấm phẩy (;) nếu Excel của bạn cấu hình theo vùng miền khác.

Cú pháp #

=MAXA(gia_tri1, [gia_tri2], ...)

Cùng quy tắc quy đổi với AVERAGEA: TRUE=1, FALSE=0, mọi văn bản=0. MAX (đã có bài riêng) bỏ qua hoàn toàn văn bản và luận lý, chỉ so sánh giữa các ô là số.

Trường hợp nguy hiểm nhất: dữ liệu toàn số âm lẫn một ô TRUE #

=MAX(-5,-2,-8)
=MAXA(-5,-2,-8,TRUE)

MAX(-5,-2,-8) cho đúng -2 — số lớn nhất trong ba số âm. Nhưng MAXA(-5,-2,-8,TRUE) cho 1 — vì TRUE được quy đổi thành 1, và 1 lớn hơn hẳn mọi số âm trong danh sách. Nếu cột dữ liệu là mức chênh lệch (có thể âm) và vô tình lẫn một ô checkbox TRUE ở đâu đó, MAXA sẽ báo kết quả 1 — hoàn toàn sai lệch ý nghĩa so với "chênh lệch lớn nhất" mà người dùng thực sự muốn tìm.

Ứng dụng đúng chỗ: tìm giá trị lớn nhất khi checkbox đại diện cho một mức cụ thể #

=MAXA(B2:B10)

Nếu cột dữ liệu là điểm đánh giá từ 0 đến 10, nhưng vài ô dùng checkbox TRUE để đại diện cho mức tối đa (10 được đơn giản hoá thành đánh dấu chọn thay vì gõ số), cần quy đổi TRUE thành một giá trị lớn tương xứng trước, MAXA mới dùng đúng chỗ — nếu không, TRUE chỉ được tính là 1, thấp hơn hẳn ý nghĩa "điểm tối đa" ban đầu.

Văn bản cũng gây đúng lỗi tương tự, không chỉ riêng TRUE #

=MAX(-5,-2,"Không có dữ liệu")
=MAXA(-5,-2,"Không có dữ liệu")

MAX bỏ qua ô văn bản, trả về đúng -2 — số lớn nhất thật sự trong hai số âm. MAXA thì không: văn bản quy đổi thành 0, mà 0 lớn hơn cả -5 và -2, nên kết quả là 0 — không phải TRUE mới gây ra vấn đề này, bất kỳ ô văn bản nào lẫn vào một dãy toàn số âm cũng đủ để kéo MAXA lên 0.

Luôn kiểm tra kỹ khi dữ liệu có thể toàn số âm (chênh lệch, biến động, lỗ/lãi...) trước khi dùng MAXA — chỉ cần một ô văn bản hoặc checkbox lẫn vào là kết quả có thể lệch hẳn khỏi giá trị lớn nhất thực sự về mặt số học.

Tổng kết #

MAXA tìm giá trị lớn nhất, quy đổi TRUE thành 1 và văn bản thành 0 thay vì bỏ qua như MAX. Nguy hiểm nhất khi dữ liệu toàn số âm — một ô TRUE hay thậm chí một ô văn bản đơn thuần cũng có thể trở thành "giá trị lớn nhất" theo nghĩa số học, dù về mặt logic không hề mang ý nghĩa đó.

Đọc tiếp trong cùng cụm bài: MINA — chiều ngược lại, và cùng cái bẫy nhưng lộn phía.