DELTA, GESTEP: hai hàm so sánh trả về đúng 0 hoặc 1, tiện làm cờ hiệu trong công thức

Bốn bài trước xoay quanh việc chuyển đổi giữa các hệ đếm. DELTA và GESTEP khép lại nhóm hàm kỹ thuật (Engineering) bằng một việc khác hẳn: so sánh hai giá trị, nhưng trả về số 0/1 thay vì TRUE/FALSE như các phép so sánh thông thường.

Công thức trong bài dùng dấu phẩy (,); đổi sang dấu chấm phẩy (;) nếu Excel của bạn cấu hình theo vùng miền khác.

Cú pháp #

=DELTA(so1, [so2])
=GESTEP(so, [buoc])

DELTA trả về 1 nếu hai số bằng nhau tuyệt đối, 0 nếu khác. GESTEP trả về 1 nếu số đầu lớn hơn hoặc bằng ngưỡng, 0 nếu nhỏ hơn. Cả hai tham số thứ hai đều mặc định là 0 nếu bỏ trống.

So với phép so sánh thông thường: khác nhau ở kiểu dữ liệu trả về #

=A1=A2
=DELTA(A1,A2)

A1=A2 trả về TRUE/FALSE — giá trị luận lý. DELTA(A1,A2) trả về 1/0 — giá trị số học thật sự, nhân/cộng trực tiếp được vào công thức khác mà không cần ép kiểu bằng dấu -- như vẫn hay làm với TRUE/FALSE.

Ứng dụng: đếm số lần khớp đúng một giá trị bằng SUMPRODUCT #

=SUMPRODUCT(DELTA(A2:A20,10))

Đếm số ô trong vùng A2:A20 có giá trị đúng bằng 10 — về bản chất tương đương COUNTIF(A2:A20,10), nhưng viết theo dạng số học thuần, tiện khi cần kết hợp trong một công thức mảng lớn hơn đã dùng SUMPRODUCT sẵn.

Ứng dụng: tạo cờ hiệu 0/1 theo ngưỡng để nhân vào công thức khác #

=DoanhSo*GESTEP(DoanhSo,ChiTieu)

GESTEP(DoanhSo,ChiTieu) cho 1 nếu đạt chỉ tiêu, 0 nếu chưa đạt — nhân trực tiếp vào DoanhSo để chỉ giữ lại doanh số của những dòng đạt chỉ tiêu, các dòng chưa đạt tự động thành 0 mà không cần viết IF.

GESTEP với ngưỡng âm hoặc bỏ trống #

=GESTEP(-5)
=GESTEP(5)

Bỏ trống buoc, GESTEP mặc định so với 0 — GESTEP(-5) cho 0 (vì -5 nhỏ hơn 0), GESTEP(5) cho 1. Cách dùng ngắn gọn này tiện khi chỉ cần kiểm tra nhanh một số có phải không âm hay không, thay cho viết IF(so>=0,1,0) dài hơn.

Tổng kết #

DELTA kiểm tra hai số có bằng nhau hay không, GESTEP kiểm tra một số có đạt ngưỡng hay không — cả hai đều trả về 0/1 dạng số thay vì TRUE/FALSE, tiện dùng làm cờ hiệu nhân trực tiếp vào các công thức số học khác như SUMPRODUCT, không cần ép kiểu luận lý sang số.

Đây là bài cuối trong cụm 5 bài lô 20 về nhóm hàm kỹ thuật (Engineering), bắt đầu từ DEC2BIN, BIN2DEC.