Thuế TNCN 2026: Biểu Thuế 5 Bậc Mới, Mức Giảm Trừ Gia Cảnh Và Cách Tính Chi Tiết

Từ kỳ tính thuế 2026, Luật Thuế Thu nhập Cá nhân 2025 (Luật số 109/2025/QH15) chính thức áp dụng nhiều thay đổi quan trọng: biểu thuế lũy tiến rút từ 7 bậc xuống 5 bậc, mức giảm trừ gia cảnh tăng hơn 40%. Bài viết này giúp bạn nắm vững mọi thay đổi và lập bảng tính Excel tự động.

1. Những Thay Đổi Chính Từ 2026 #

1.1 Mức giảm trừ gia cảnh mới #

Theo Nghị quyết 110/2025/UBTVQH15, mức giảm trừ gia cảnh tăng đáng kể so với giai đoạn trước:

• Giảm trừ bản thân: 15.500.000 đ/tháng (186 triệu/năm) — trước đây là 11 triệu

• Giảm trừ người phụ thuộc: 6.200.000 đ/tháng/người — trước đây là 4,4 triệu

• Tăng khoảng 40% so với mức cũ, phù hợp với chi phí sinh hoạt thực tế

Lưu ý: Thủ tục đăng ký người phụ thuộc từ 2026 được gộp vào đăng ký thuế lần đầu, không cần hồ sơ riêng như trước.

1.2 Biểu thuế lũy tiến 5 bậc mới #

Biểu thuế mới đơn giản hơn với 5 bậc thay vì 7 bậc:

2. Cách Tính Thuế TNCN 2026 Chi Tiết #

2.1 Công thức tổng quát #

Thu nhập chịu thuế = Tổng thu nhập - Các khoản miễn thuế - BHXH, BHYT, BHTN (10,5%) - Giảm trừ bản thân (15,5 triệu) - Giảm trừ NPT (6,2 triệu × số NPT)

2.2 Ví dụ cụ thể #

Anh Minh có tổng thu nhập 40 triệu/tháng, đóng BHXH 10,5% (trên mức tối đa 46,8 triệu = lương × 8%+1,5%+1%), có 1 người phụ thuộc:

• Thu nhập: 40.000.000 đ/tháng

• BHXH + BHYT + BHTN (10,5%): 40.000.000 × 10,5% = 4.200.000

• Giảm trừ bản thân: 15.500.000

• Giảm trừ 1 NPT: 6.200.000

• Thu nhập chịu thuế = 40.000.000 - 4.200.000 - 15.500.000 - 6.200.000 = 14.100.000

Áp dụng biểu thuế 5 bậc:

• Bậc 1: 10.000.000 × 5% = 500.000

• Bậc 2: 4.100.000 × 10% = 410.000

• Tổng thuế TNCN = 910.000 đ/tháng

• Lương thực nhận = 40.000.000 - 4.200.000 - 910.000 = 34.890.000

3. Công Thức Excel Tính Thuế TNCN 2026 #

3.1 Biểu thuế rút gọn (1 công thức) #

// Đặt Named Range:
// GTR_BanThan = 15500000
// GTR_NPT = 6200000

// Thu nhập chịu thuế (TNCT)
=MAX(0, [@ThuNhap] - [@BHXH_BHYT_BHTN] - GTR_BanThan - [@SoNPT]*GTR_NPT)

// Thuế TNCN - Biểu lũy tiến 5 bậc (rút gọn)
=IF([@TNCT]<=10000000, [@TNCT]*5%,
 IF([@TNCT]<=30000000, [@TNCT]*10%-500000,
  IF([@TNCT]<=60000000, [@TNCT]*20%-3500000,
   IF([@TNCT]<=100000000, [@TNCT]*30%-9500000,
    [@TNCT]*35%-14500000))))

3.2 Giải thích số trừ nhanh #

Số trừ nhanh giúp quy công thức lũy tiến nhiều bước thành 1 phép tính đơn:

• Bậc 1 (≤10tr): TNCT × 5% (trừ nhanh = 0)

• Bậc 2 (10-30tr): TNCT × 10% - 500.000

• Bậc 3 (30-60tr): TNCT × 20% - 3.500.000

• Bậc 4 (60-100tr): TNCT × 30% - 9.500.000

• Bậc 5 (>100tr): TNCT × 35% - 14.500.000

3.3 Bảng tính hoàn chỉnh #

// Cấu trúc bảng Excel đề xuất:
// A: STT | B: Họ tên | C: Thu nhập | D: BHXH(8%) | E: BHYT(1,5%)
// F: BHTN(1%) | G: Tổng BH(D+E+F) | H: Số NPT
// I: Giảm trừ bản thân (=GTR_BanThan)
// J: Giảm trừ NPT (=H*GTR_NPT)
// K: TNCT (=MAX(0, C-G-I-J))
// L: Thuế TNCN (công thức 5 bậc ở trên)
// M: Thực nhận (=C-G-L)

4. So Sánh Biểu Thuế Cũ vs Mới #

Với biểu thuế mới 5 bậc, hầu hết người lao động sẽ đóng thuế ít hơn:

• Thu nhập 20 triệu, 1 NPT: Thuế cũ ~0, Thuế mới = 0 (do giảm trừ tăng)

• Thu nhập 30 triệu, 1 NPT: Thuế cũ ~430k, Thuế mới ~105k (giảm 75%)

• Thu nhập 50 triệu, 0 NPT: Thuế cũ ~3,25tr, Thuế mới ~2,81tr (giảm 13%)

• Thu nhập 100 triệu, 2 NPT: Thuế cũ ~14,7tr, Thuế mới ~11,58tr (giảm 21%)

Kết luận: Người có thu nhập trung bình, nhiều người phụ thuộc được hưởng lợi nhiều nhất từ biểu thuế mới.

5. Các Khoản Thu Nhập Được Miễn Thuế #

• Phụ cấp tiền ăn: ≤730.000 đ/tháng

• Phụ cấp trang phục bằng hiện vật hoặc ≤5 triệu/năm bằng tiền

• Phụ cấp điện thoại theo quy chế công ty

• Thu nhập từ chuyển nhượng BĐS đuy nhất (nếu đủ điều kiện)

• Tiền lương làm đêm, thêm giờ (phần chênh lệch)

• Trợ cấp thôi việc, mất việc theo đúng quy định

6. Lưu Ý Khi Quyết Toán Thuế #

• Thời hạn quyết toán thuế TNCN: trước ngày 31/3 năm sau

• Cá nhân có 1 nguồn thu nhập → doanh nghiệp quyết toán thay

• Cá nhân có 2+ nguồn thu nhập → tự quyết toán trên eTax Mobile hoặc thuedientu.gdt.gov.vn

• Giữ chứng từ khấu trừ thuế (mẫu 06/TNCN) từ tất cả các nguồn

• Đăng ký MST NPT trước khi quyết toán nếu chưa có

Video Hướng Dẫn #

Xem video hướng dẫn chi tiết cách tính thuế TNCN 2026:

Kết Luận #

Thuế TNCN 2026 với biểu thuế 5 bậc và mức giảm trừ tăng 40% là tin vui cho hàng triệu người lao động. Sử dụng công thức Excel rút gọn ở trên, bạn có thể tự tính thuế chính xác mà không cần phần mềm phức tạp.

Cần hỗ trợ thêm? Theo dõi Trà Đá Data để cập nhật kiến thức mới nhất! 🍵